Szydłowiecki cmentarz żydowski to jeden z największych zachowanych w Polsce. Powstał w drugiej połowie XVII w., z początkiem masowego osadnictwa Żydów i powołaniem żydowskiej gminy wyznaniowej. Z biegiem lat zajmował coraz większy obszar; bo chowano na nim nie tylko Żydów z Szydłowca, ale i pobliskich, a nawet dalej położonych miejscowości, nie mających własnego cmentarza – z Suchedniowa, Bodzentyna, Wąchocka, Psar.

Dzisiejszy obszar cmentarza to mniej więcej 1/3 jego dawnej powierzchni. Jeszcze w 1945 roku kirkut graniczył od zachodu z dzisiejszą ulicą Kościuszki. W roku 1957 władze cmentarz zamknęły, a następnie przeznaczyły jego teren pod zabudowę. Na jego najstarszej części urządzono boisko nowo wybudowanego liceum ogólnokształcącego, na kolejnych – dom towarowy i sklep meblowy – dzisiaj market "Lewiatan". Nagrobki z tego terenu przeniesiono na teren obecnie istniejącego cmentarza, umieszczając je ciasno obok siebie w kilku rzędach. Cmentarz otoczono kamiennym murem, wybudowano też bramę nawiązującą stylistycznie do tradycyjnego zdobnictwa żydowskiego.

W wyniku kilkakrotnych inwentaryzacji ustalono, że na obecnym obszarze kirkuta znajduje się 3100 nagrobków. Mają formę tradycyjnej żydowskiej macewy – prostokątnej kamiennej płyty, często zaokrąglonej w górnej części. Na każdej jest umieszczona inskrypcja w języku hebrajskim i piktogram z symboliką dotyczącą życia zmarłego. Groby pochodzą głównie z lat 1901 – 1939. Około 20% to nagrobki starsze, z lat 1851 – 1900. Najstarszych, z lat 1831 – 1850 jest tylko około 60.

Nagrobki były wystawiane zwykle w pierwszą rocznicę śmierci. Ich symbolika nawiązuje do płci zmarłej osoby, zajęcia, a także jej pobożności. Na przykład świece w lichtarzu, niekiedy złamane, występują tylko na nagrobkach kobiet; bo właśnie do kobiety należało ich zapalanie w piątkowy wieczór i rozpoczynanie świętowania szabatu. Księgi ustawione na półce, na nagrobkach męskich mówią o tym, że zmarły był rabinem, uczonym w Piśmie, nauczycielem lub lektorem w synagodze. Dłonie w charakterystycznym geście błogosławieństwa symbolizują potomka biblijnego rodu kohenów, czyli kapłanów. Wizerunek lwa mówił o szerzeniu i obronie wiary, jeleń to symbol pokolenia Naftalego, korona na nagrobkach męskich i żeńskich symbolizuje wyjątkową religijność. Gołąb to zgoda i miłość małżeńska, a orzeł, umieszczany głównie na nagrobkach kobiet mówi o opiekuńczej pomocy Pana, odwadze i miłości. Ptak w locie, trzymający w dziobie złamaną gałązkę życia to symbol zmarłej przedwcześnie niezamężnej dziewczyny. Ptak karmiący pisklęta informuje o śmierci młodej matki wychowującej dzieci.

Żydowskie inskrypcje nagrobne są odmienne od chrześcijańskich. Podkreślają żal i pustkę po zmarłym, opisują jego życie i cechy charakteru. Ich wyjątkowość podkreśla także język hebrajski, który był u polskich Żydów, mówiących w jiydysz lub po polsku – wyłącznie językiem modlitwy. Wśród szydłowieckich macew nie ma dwóch takich samych, a kunszt wykonania liternictwa i piktogramów wystawia jak najlepsze świadectwo szydłowieckim kamieniarzom. Szydłowiecki cmentarz jest odwiedzany przez wielu potomków pochowanych tu osób, a także chasydów - wyznawców nauki cadyka, spoczywającego w ohelu wybudowanym niedawno w miejscu jego pochówku.

(kp)

Sport

Ogólnopolski Turniej w Piłce Siatkowej

VIII Ogólnopolski Turniej w Piłce Siatkowej Kobiet i Mężczyzn już za nami. W dniach 22 i 23...

Więcej...
Ogólnopolski Turniej Piłki Siatkowej Kobiet i Mężczyzn

W ścisłej współpracy z UKS OLIMP z LO Sienkiewicza Rodzinna Akademia Sportu organizuje najlepszy...

Więcej...
Strzał w dziesiątkę na Turnieju Karate

Aż 10 medali w tym 4 złote, 1 srebrny i 5 brązowych zdobyli zawodnicy Akademii Karate Szydłowiec...

Więcej...
"RANDORI CUP" z udziałem "MUSHIN" Honbu Dojo

30 listopada 2019 roku reprezentacja Kyokushin Karate Matsushima Polska "MUSHIN" Honbu Dojo...

Więcej...

Edukacja

Szkoły i przedszkola zamknięte do 10 kwietnia

W Dzienniku Ustaw ukazało się rozporządzenie MEN w sprawie czasowego ograniczenia funkcjonowania...

Więcej...
Bezpiecznie i bez nudy

W województwie mazowieckim rozpoczęły się ferie. Przez dwa tygodnie nasi uczniowie będą...

Więcej...
IX Gminny Konkurs „Wiedzy o AIDS/HIV

W Publicznej Szkole Podstawowej im. Biskupa Jana Chrapka w Majdowie w ramach światowego Dnia...

Więcej...
„Projekt edukacyjny „Nasze miasto – Nasza Ojczyzna”

20.11.2019 uczniowie klas 2 Publicznej Szkoły Podstawowej nr 2 im. Jana Pawła II w Szydłowcu...

Więcej...

Kultura

Kiermasz Wielkanocny XVIII Szydłowiecki Kiermasz Wielkanocny - informacja dla wystawców

Palmy, pisanki, artystyczne rękodzieło, świąteczne przysmaki  – to wszystko będzie można kupić...

Więcej...
"Szydłowiecka fara pod wezwaniem św. Zygmunta Króla"

Stowarzyszenie na Rzecz Rozwoju Szydłowca wydało publikację pn.: Szydłowiecka fara pod wezwaniem...

Więcej...
Wspólnie wybierzmy gwiazdę tegorocznych Zygmuntów

Trwają bale karnawałowe, a my już przygotowujemy XVIII Szydłowieckie Zygmunty. Grafiki gwiazd...

Więcej...
IV Gminny Konkurs Kolęd i Pastorałek

11 grudnia 2019 roku w PSP im. Biskupa Jana Chrapka w Majdowie odbył się IV Gminny Konkurs Kolęd...

Więcej...

Bieżące

 zasady w walce z koronawirusemPodstawowe zasady w walce z koronawirusem

Rozwój epidemii w Polsce i w Europie powoduje kolejne decyzje o zasadach bezpieczeństwa. Prosimy...

Więcej...
Zakaz wstępu do lasu

W trosce o zdrowie i bezpieczeństwo, w związku ze stanem epidemii, od 3 kwietnia do 11 kwietnia...

Więcej...
Tarcza Antykryzysowa - Rolnictwo

KRUS w Radomiu przedstawia materiały informacyjne przygotowane przez Ministerstwo Rolnictwa i...

Więcej...
Niedziela palmowa bez Kiermaszu

Pandemia zmienia świat. Zmieniła również nasze plany na najbliższy weekend. Tegoroczną Niedzielę...

Więcej...

Inwestycje

Rozpoczęła się budowa ulicy Spacerowej

20 lipca rozpoczęły się prace na ulicy Spacerowej w Szydłowcu. Nową nawierzchnię jezdni i...

Więcej...
Trwają prace przy szydłowieckim zalewie

Trwają prace przy szydłowieckim zalewie, który docelowo będzie miejscem...

Więcej...
Ogrodzenie działki naprzeciw cmentarza

Pracownicy Referatu Gospodarki Komunalnej i Zarządu Dróg szydłowieckiego Urzędu Miejskiego...

Więcej...
WodociągiZakończenie inwestycji budowy sieci wodociągowej w miejscowości Marywil

„Wodociągi i Kanalizacja” sp. z o.o. w Szydłowcu zakończyła budowę sieci wodociągowej w...

Więcej...

Sprzedaż nieruchomości

pdfInformacja o wykazie nieruchomości przeznaczonej do najmu

Burmistrz Szydłowca

podaje do publicznej wiadomości, że na tablicy ogłoszeń w siedzibie Urzędu...

Więcej...
pdfInformacja o wykazie przeznaczonej do najmu

Burmistrz Szydłowca podaje do publicznej wiadomości, że na tablicy ogłoszeń w siedzibie Urzędu...

Więcej...
Ogłoszenie II przetargu na sprzedaż działki położonej w miejscowości Sadek

BURMISTRZ SZYDŁOWCA
OGŁASZA II PRZETARG USTNY NIEOGRANICZONY

na sprzedaż działki położonej w...

Więcej...